Velayet davalarına değinmeden önce, VELAYET kavramını açıklamakta yarar vardır. Evlilik birliği devam ettiği sürece reşit olmayan müşterek çocukların velayeti hem anne hem babadadır. Boşanma davası ile birlikte taraflar ayrı yaşamaya başlamakta ve çocuğun velayeti de taraflardan birisine bırakılmaktadır. Velayet kavramı hukukumuzda çok hassas bir konudur.Çocuğun velayeti kendisine bırakılan tarafın çocuğun bakım, eğitim, öğretim ve diğer tüm giderlerini gözetmesi gerektiği gibi aynı zamanda çocuğun mallarına ilişkin ödevleri de yerine getirmesi gerekmektedir. Özetle velayet kendisine verilen taraf, çocuğunu her şeyiyle eksiksiz bir şekilde yetiştirmesi gerekmektedir. Bunun için çocuğuna karşı yerine getirmesi gereken edimler olduğu gibi aynı zamanda çocuğu olumsuz durumlardan koruması da yine bir yükümlülük olarak velayet kendisine bırakılan tarafta olmaktadır.
Gerek boşanma davasında gerek velayet davasında, çocuğun velayetinin kime verileceği konusu ciddi tartışmalara yol açmaktadır. Mahkeme tarafından öncelikle çocuğun üstün yararı gözetilerek tarafların da maddi ve manevi koşullarına göre velayetin kime verileceğine karar verilir. Ancak ilerleyen zaman içerisinde çocuğun üstün yararı gereği velayetin değiştirilmesinin çocuk açısından zorunluluk haline geldiği durumlar oluşabilmektedir. Yahut velayet kendisine verilen tarafın ekonomik koşulların değişmesi sebebi ile çocuk birçok haktan mahrum kalabilmekte ve bu durum çocuğun gelişimini sürekli olarak olumsuz etkileyebilmektedir. Bu sebeple dava açılarak VELAYET HAKKININ diğer tarafa verilmesi mümkündür. Mahkemeler tarafından verilen velayet kararları kesin olmayıp VELAYETİN DEĞİŞTİRİLMESİ DAVASI açılarak koşullar oluştuğu takdirde her zaman VELAYETİN DEĞİŞTİRİLMESİ talep edilebilir.
Yeni ikame edilen VELAYET DAVASINDA, ilk davada olduğu gibi; çocuğun üstün yararı göz önüne alınarak değişen koşullar değerlendirme altına alınmaktadır. Burada en önemli husus çocuğun durumu ile ilgili esaslı değişikliklerin olması ve bu oluşan değişikliklerin sürekli olması gerekmektedir. Şayet çocuğun velayeti karşı tarafa verildikten sonra çocukta olumsuz durumlar fark edilmiş ve bu durumlar sürekli hale gelmiş ise bunların nedenleri ve nasıl düzeltilebileceği dava sürecinde Mahkemeye sunulması gerekmektedir. Çünkü Mahkeme aşamasında VELAYETİN DEĞİŞTİRİLMESİNİ isteyen tarafın iddialarını ispat yükümlülüğü olacaktır.
VELAYET HAKKINA SAHİP ANNE VEYA BABANIN YENİDEN BAŞKA BİRİSİ İLE EVLENMESİ velayetin değiştirilmesi için tek başına bir sebep oluşturmamaktadır. ANCAK bu evlilik sonucunda çocuğun fiziksel ve ruhsal gelişiminin olumsuz etkilendiği gözetlendiğinde, çocuğun üstün yararı gereği velayet hususun tekrar irdelenmesi gerekmektedir. Gerekirse açılacak davada uzman görüşü aldırılarak, evliliğin çocuğun yaşantısı üzerindeki olumsuz etkileri görüldüğü takdirde velayetin değiştirilmesini talep etmek mümkündür.